Atención! Este sitio emprega cookies e tecnoloxías similares.

Máis información

Acepto

En cumprimento do artigo 22.2 da Lei de Servizos da Sociedade da Información e conforme ao disposto no artigo 5 da Lei Orgánica 15/1999, de 13 de dicembro, de Protección de Datos de Carácter Persoal e demais normativa ou recomendacións que resulten de aplicación (tales como a Guía de Cookies da Axencia Española de Protección de Datos-AEPD), DataLib Servizos Documentais, S.L. informa aos usuarios da web de que o acceso a este sitio implica a utilización de cookies.

Unha cookie é un ficheiro que se descarga no seu ordenador ao acceder a determinadas páxinas web. As cookies permiten a unha páxina web, entre outras cousas, almacenar e recuperar información sobre os hábitos de navegación dun usuario ou do seu equipo e, dependendo da información que conteñan e da forma en que utilice o seu equipo, poden utilizarse para recoñecer ao usuario. Tal como recolle a "Guía sobre el uso de las cookies" da AEPD, segundo a finalidade para a que se traten os datos obtidos a través das cookies, podemos distinguir entre:

- Cookies técnicas. Son aquelas que permiten ao usuario a navegación a través dunha páxina web, plataforma ou aplicación e a utilización das diferentes opcións ou servizos que nela existan como, por exemplo, controlar o tráfico e a comunicación de datos, identificar a sesión, acceder a partes de acceso restrinxido, recordar os elementos que integran un pedido, realizar o proceso de compra dun pedido, realizar a solicitude de inscrición ou participación nun evento, utilizar elementos de seguridade durante a navegación, almacenar contidos para a difusión de vídeos ou son ou compartir contidos a través de redes sociais.

- Cookies de personalización. Correspondería a aquelas que permiten ao usuario acceder ao servizo con algunhas características de carácter xeral predefinidas en función dunha serie de criterios no terminal do usuario como por exemplo serian o idioma, o tipo de navegador a través da cal accede ao servizo, a configuración rexional desde onde accede ao servizo, etc.

- Cookies de análise. Son aquelas que permiten ao responsable das mesmas, o seguimento e análise do comportamento dos usuarios dos sitios web aos que están vinculadas. A información recollida mediante este tipo de cookies utilízase na medición da actividade dos sitios web, aplicación ou plataforma e para a elaboración de perfís de navegación dos usuarios de ditos sitios, aplicacións e plataformas, co fin de introducir melloras en función do anlaíse dos datos de uso que fan os usuarios do servizo.

- Cookies publicitarias. Son aquelas que permiten a xestión, da forma máis eficaz posible, dos espazos publicitarios que, no seu caso, o editor incluíra nunha páxina web, aplicación ou plataforma dende a que presta o servizo solicitado en base a criterios como o contido editado ou a frecuencia na que se mostran os anuncios.

- Cookies de publicidade comportamental. Son aquelas que permiten a xestión, da forma máis eficaz posible, dos espazos publicitarios que, no seu caso, o editor incluíse nunha páxina web, aplicación ou plataforma dende a que presta o servizo solicitado. Estas cookies almacenan información do comportamento dos usuarios obtida a través da observación continuada dos seus hábitos de navegación, o cal permite desenvolver un perfil específico para mostrar publicidade en función do mesmo.

As aplicacións de terceiros nos prestan o servizo de medición e análise da audiencia das páxinas da nosa web, descarga de vídeos e documentos, facilitar e monitorizar a conexión e a publicación de contidos entre a web de Fervenzas Literarias e redes sociais como Facebook, Twitter, Linkedin...

A información que obteñen está relacionada co número de páxinas visitadas, idioma, rede social na que se publican as nosas novas, cidade ou rexión á que está asignada a dirección IP dende a que se accede, o número de novos usuarios, frecuencia, tempo e reincidencia das visitas, navegador e operador ou tipo de terminal dende o que se realiza a visita.

Asimesmo elas mesmas poden utilizar estes datos para mellorar os seus propios servizos e para ofrecer servizos a outras empresas. Pode coñecer eses outros usos dende as ligazóns indicadas.

O control das cookies instaladas no seu equipo debe facerse mediante a configuración das opcións do navegador que use:

En cumprimento do establecido no artigo 5 da Lei Orgánica 15/1999, de 13 de decembro, de Protección de Datos de Carácter Personal (en adiante, LOPD), informámoslle de modo expreso, preciso e inequívoco que a información que se obteña a través das cookies que se instalen no seu ordenador será utilizada coas seguintes finalidades: identificar a sesión e acceder a partes de acceso restrinxido.

Os destinatarios da información que se obteña a través das cookies que se instalen no seu ordenador serán as seguintes entidades: O editor responsable da web e responsable do tratamento: DataLib Servizos Documentais, S.L.

Conversamos con... Eva Moreda

Rate this item
(8 votes)

eva_moredaHai escritores que van labrando o seu camiño literario aos poucos. Sen levantar a voz máis do necesario. Sen presas. E con cada novo libro melloran. Este é o caso de Eva Moreda, a escritora galegoasturiana ven de publicar en Xerais A Veiga é como un tempo distinto, premio Terra de Melide 2010 e sen dúbida un dos mellores libros do que levamos de 2011.

A súa escrita, como os bos viños, foi gañando complexidade e calidade. Desde aquel imberbe -pero interesante, abofé que si- Breogán de Guisamonde, pasando por esa alfaia que foi O país das bestas ata o erotismo de Organoloxía chegando a este A Veiga é como un tempo distinto. Libro tras libro gozamos coa narrativa de Eva Moreda.

Agardamos descorchar futuras novelas que sexan tan interesantes como este último libro que agora nos atinxe.





 

Baixo o paraugas da emigración de posguerra, vemos en A Veiga é como un tempo distinto un gran abano temático, pero sobre todo é unha historia que fai de ponte -que une- dous mundos: A Veiga e Londres; e o que representan para os dous personaxes principais da novela: a lembranza perenne de Gelo e o pasado para Elisa.

A identidade é unha das miñas obsesións, tanto a identidade colectiva como individual, saber o que nos fai ser nós mesmos, o que une ao noso “eu” do presente cos nosos “eus” pasados e futuros. E, sobre todo, coa emigración de por medio. Creo que tanto Elisa como Gelo experimentan a sensación de que a súa identidade xa non é tan firme como crían, senten que se están desfacendo en anacos, e buscan, cada un ao seu xeito, a forma de xunguir estes anacos. A historia, como dis ti, pode ser o que una, non só dous mundos, senón todos os anacos destas dúas persoas. A historia e tamén certos sentimentos.

 

Residindo vostede en Londres parecería unha obviedade que lle preguntara o por que de situar a historia nesa cidade, mais coido que a capital inglesa é unha das grandes descoñecidas en canto a emigración galega. Falándonos de emigración os nomes que nos veñen a cabeza son Venezuela, Arxentina, Suiza e Alemaña, principalmente.

En parte foi porque, obviamente, me resultaba máis fácil referirme a lugares e ambientes que coñecía, pero tamén era consciente de que a emigración ao Reino Unido é a grande ausente, ou unha das grandes ausentes, no imaxinario galego da emigración. Si había precedentes literarios, como Xesús Fraga ou Carlos Durán, pero parecíame incrible que unha epopea vital tan interesante coma a dos galegos en Londres non fose máis coñecida nin máis imaxinada, no sentido de chegar a formar parte do imaxinario galego da diáspora. Londres era unha das capitais de Europa e do mundo nos 60 e 70, como ignorar o efecto que tiña que ter para os galegos chegar ao centro do mundo? Cando empecei a novela, en certo sentido fíxeno movida por ese obxectivo: visibilizar a emigración galega en Londres, contribuír a que deixase de ser a grande descoñecida. Pero, nalgún momento, este obxectivo pasou a ser secundario, e creo que o que quedou ao final foi unha novela centrada nas personaxes, nos sentimentos, que se desenvolve en Londres pero podería desenvolverse noutro sitio.


Aínda que centrada na historia de Gelo e Elisa, pasan por A Veiga é como un tempo distinto multitude de personaxes que pululan por Portobello Road e que poderían conformar o corpus da emigración, os roles que van desenvolver no novo país de acollida e todas esas Veigas que cada un deles deixaron noutro tempo.

Eu tiña claro que non quería escribir unha novela costumista, un cadro de costumes, e se cadra por iso optei por non perderme demasiado no detalle folklórico de a onde ían os galegos en Londres e onde traballaban e que comían. A novela está centrada en dúas persoas e dúas actitudes vitais fronte a emigración, a de Elisa e a de Gelo, pero era consciente de que, entre unha e outra actitude, cabían moitas máis, e intentei retratalas, aínda que fose en poucas pinceladas, no resto de personaxes. Así, por exemplo, temos a Rita, que é unha muller solteira dunha certa idade que non rompe coa súa vida anterior dun xeito tan espectacular como pode facelo Elisa, pero si que aproveita as oportunidades que lle brinda o novo país ata acadar un status que en Galicia non podería imaxinar.

Conscientemente procurei non obsesionarme demasiado coa documentación, máis que dar moitos detalles moi precisos interesábame retratar actitudes vitais máis ou menos universais.


Elisa “reinvéntase” dende a súa chegada a Londres, vai mudando en Louise e en Liz, incluso ten un ápice dese “autoodio” cara esa Elisa que vai deixando atrás aos poucos. Ven vostede de comentar que a novela está centrada en dúas persoas e dúas actitudes e ao fío dese comentario acáelle moi ben a pregunta que formulou o crítico Armando Requeixo sobre  A Veiga...: “¿Somos o que a Terra que nos viu nacer e medrar nos fixo ser ou o que a patria de adopción nos ensinou a soñar?”

Creo que esa é unha das grandes preguntas, xa non dun pobo emigrante como é un pobo galego, senón para calquera ser humano. Interesábame explorar as reaccións opostas fronte á emigración que teñen dúas persoas que, nun momento determinado, se sentiron moi próximas o un á outra, que se refuxiaban o un no outro da inadaptación ao seu entorno. Unha vez chegada a Londres, Elisa quere deixar atrás ese entorno do que vén, e a cidade ofrécelle todo o necesario para facelo. Pero Gelo descobre que, se ben na Veiga sempre se sentiu inadaptado, tampouco logra adaptarse a Londres.


Ao meu modo de ver, un dos grandes acertos desta novela é a forma na que se interna vostede na personalidade de Gelo e nas súas contradicións. A angustia de non vivir no futuro pensando no “seu” pasado en A Veiga. Foille doado penetrar nesa personalidade masculina? E mais cando este personaxe é dunha grande complexidade ao longo de toda a novela, e probablemente de toda a súa obra?

O certo é que para retratar a Gelo inspireime nunha persoa á que coñezo bastante ben. A súa personalidade é complexa, tamén a miña actitude fronte a el o é. Desde compadecelo a enfadarme con el por ser un covarde na súa relación con Elisa, a intentar entendelo, porque é un home nacido en 1927 para o que certas cousas seguen sendo tabú. Despois de rematar a novela, decateime que ten semellanzas importantes con Goro, o protagonista de O demo e o profundo mar azul: os dous son emigrantes, os dous se ven paralizados á hora de tomar decisións importantes... e, en comparación, si creo que Gelo é moito máis evolucionado psicoloxicamente, como personaxe. Pero tamén me interesaba centrarme nel e non tanto en Elisa, que a priori podería ser a personaxe máis atractiva, a que racha con todo. Este rachar con todo ten unha contrapartida, unha reacción por parte do entorno, e isto é o que retrata Gelo.


Aínda que estea contada a historia dende un punto de vista masculino -o de Gelo-, as mulleres teñen un gran peso nesta novela. Agás Gelo, e as páxinas onde aparece Tino, o resto das personaxes son mulleres.

Eu tiña a impresión, despois corroborada por algúns estudos que lin, de que a reacción das mulleres fronte á emigración ía ser máis complexa, e máis interesante tamén, que a reacción dos homes. En Galicia, as mulleres da novela vivían cun concepto de si propias típico da Sección Feminina; en Londres atopan o movemento feminista no seu auxe. Logo esta é a primeira posibilidade que lles ofrece Londres, e creo que a maioría das mulleres da novela, se non todas, abrazan esta posibilidade. Xa sexa de xeito tan extremo como Elisa, ou ben de forma máis moderada como che comentaba antes con Rita, ou ben como Lidia, que queda cos aspectos máis lúdicos da liberación da muller. Mesmo Marta e Dolores, que son dous personaxes pequenos, dúas limpadoras, teñen a oportunidade de vivir soas dun xeito que en Galicia seguramente non sería posible.


Seguindo o fío dese comentario, esta novela serve tamén para falar de aspectos que serían impensables na España da época, como os sindicatos, a revolución feminista, o uso de anticonceptivos... Todo o labor que desenvolve Elisa en Londres, e o que fixeron tantas como ela, logo tiveron unha grande repercusión no postfranquismo.

Si, creo que, nun certo sentido, para moitos emigrantes chegar a Londres, ou os seus países de destino, foi como montarse nunha máquina do tempo e avanzar 20 anos. Sobre todo por ese espírito "sesentaoitesco" que se vivía en moitas partes de Europa, o florecemento do sindicalismo, os movementos feministas, as reivindicacións raciais, etc.... esa sensación de que todo era posible, de que o mundo se podía cambiar. En España e Galicia isto chegou con 20 anos de atraso.


Outro dos aspectos que considero máis salientables e máis atraentes desta novela é o xeito na que está escrita, a súa forma de narrar. Unha historia aparentemente epistolar cara unha Elisa que o lector non ten por seguro se realmente chegará a ler, a coñecer todos eses sentimentos, eses medos de Gelo.

Cando pensaba na técnica narrativa da novela, de entre todas as opcións o certo é que me decidín por un certo irrealismo, ou inverosimilitude. Quero dicir, non resulta moi crible que unha persoa como Gelo, que non tivo moita formación, sexa capaz de escribir un discurso bastante elaborado como creo que é o da novela. Tampouco me parece verosímil que Elisa chegue a coñecer todo este discurso, desde que chegaron a Londres Gelo caracterizouse por non ser capaz de aclarar os seus sentimentos cara a ela, de decidir o que realmente quería. Se cadra poderiamos dicir que é unha especie de "monólogo interior" escrito por outra persoa. Non sei. Creo que tampouco é tan importante. A min o que me importaba era transmitir as distintas actitudes vitais e o distanciamento que experimentan estas dúas persoas.


Camareiras, empregadas do fogar, limpadoras, cociñeiras,... Podemos atopar equivalencias entre esa emigración que viviu Galicia e os emigrantes que agora acollemos? Adoece Galicia dunha desmemoria colectiva como país emigrante que foi?

Creo que si tendemos a ser un país bastante desmemoriado. Se cadra dentro dunha xeración, ou menos ca iso, teremos galegos con apelidos marroquís, chineses ou rumanos -igual que hai británicos ou alemáns ou arxentinos con apelidos galegos-, e nin sequera comezamos a debater como os imos integrar na Galicia que queremos. Se cadra porque estamos algo acomplexados do noso pasado como emigrantes.


Tras vivir en Italia, Alemaña, agora Londres. Que representou para vostede escribir esta novela? Tamén sente que A Veiga ou Ribadeo sonlle como un tempo distinto?

Xa o sentía antes de escribir a novela, pero desde que a escribín foi como se ese sentimento se acelerase, aínda que non sei se pola novela ou por outras circunstancias. A min pásame algo que menciono no primeiro capítulo da novela, que é que esquezo quen morreu en Ribadeo, e cando volvo ás veces dáme a impresión de volver velos, porque os confundo con outras persoas. Para min é a demostración máis palpable de que os emigrantes tendemos a vivir nun tempo distinto, un tempo que é mestura do tempo que deixamos e do tempo que imaxinamos. 


Acabamos de falar da súa máis recente e premiada novela, pero todo principiou hai preto de quince anos coa publicación de Breogán de Guisamonde. O cabaleiro da gaivota (Fundación Caixa Galicia, 1997). Un relato que, como indica na propia obra, ten moitas influencias da literatura artúrica.

Daquela eu era unha auténtica fanática da chamada materia de Bretaña, tanto pola temática en si mesma como polas diversas transformacións que sufriu ao longo de máis dun milenio de literatura europea. Interesábame o feito de que a literatura galega fose tamén parte desta transformación, deste engadir ao fondo común e, cunha certa ousadía, pensei que se cadra podía achegar algo tamén eu. No fondo, o que eu facía non era moi diferente ao que fan tantos adolescentes que se dedican a escribir fanfics de Harry Potter ou O señor dos aneis e publicalos en Internet. É esa fascinación por unha historia, por uns personaxes, o desexo de contar a historia ao teu xeito.


Declárase siareira do xénero artúrico, pero logo non volveu retomar nesa temática. Procura no seu discurso narrativo non repetirse, abrir novos vieiros literarios e novas formas de contar as cousas?

Intentei reincidir no xénero artúrico, pero non me saíu ben. Pasoume máis veces con outros temas. Pouco despois de que A Veiga fose premiada, encetei outra historia con certas similitudes temáticas e tiven que deixala, tiña a sensación de repetirme, de estar pasando por lugares polos que xa pasara. Aínda que soe tópico, para min o fermoso da literatura é que nos permite vivir outras vidas, e eu quero vivir tantas como sexa posible. Por outra parte, hai quen di que os novelistas só escribimos unha única novela na nosa vida, pero baixo varias apariencias. En certo sentido, estou de acordo tamén con iso, pero eu quédome coa parte de experimentar con todas estas apariencias.


Con este premio gañou o X Premio de Narracións Xuvenís 'Rúa Nova'. Máis adiante presentouse igualmente a premios para escritores novos, como o da Universidade de Santiago ou ao Biblos. Que representan este tipo de premios para a xente moza que comeza no difícil mundo da escrita?

Cando comecei, non sabía absolutamente nada do mundo editorial. Non sabía que pasaría se enviaba algún traballo meu a algunha editorial, se o lerían, se mo devolverían, se o tirarían ao lixo ou que.

Presentarse a un certame que inclúe a publicación polo menos me deixaba ver unha fiestra aberta, por pequena que fose. Non me arrepinto de terme presentado a ningún certame nin de ter publicado nada, pero en retrospectiva diría que houbo momentos que estiven demasiado obsesionada por publicar, que a xente novel está ás veces demasiado obsesionada por publicar; tende a verse como un fin e o certo é que normalmente é só un paso máis. Ás veces, por querer publicar canto antes, teño enviado a certames cousas que merecerían un par de voltas máis ou ben quedar metidas nun caixón para sempre, e tamén está a cuestión de que, en Galicia, hai premios que se editan pero que despois non se distribúen o suficientemente ben. Habería que pensar se isto beneficia realmente á xente que empeza.


No volume colectivo Veas Verdes e catro contos máis (Agrupación de Libreiros / Casa da Xuventude de Ourense, 2001) apareceu o relato premiado Veas verdes, Premio Ourense de Contos para a Mocidade 2000, un galardón acadado por escritores de grande sona, como Xosé Carlos Caneiro, Paula Carballeira ou Antón Riveiro Coello.

Téñolle moito cariño a ese relato, e alegreime moito cando foi premiado nese certame. Foi unha desas cousas que é un pracer escribir, que hai algo dentro de ti que fai que saian soas. Alegreime moito de que se premiase e puidese ser publicado.


Polo de agora este, con algún relato máis como o que apareceu en Narradoras (Xerais, 2000) é do pouco que se lle coñece en relato curto, amais do que fora o seu segundo libro: Mitología contemporánea (Fundación Caixa Galicia), XII Premio de Narracións Xuvenís "Rúa Nova". Mirándoo dende a perspectiva que nos da o tempo, podemos afirmar que é un xénero esquecido por vostede ou aínda é posible ver algún libro autoría de Eva Moreda de relatos curtos?

A verdade é que nos últimos cinco ou seis anos escribín relato curto só moi ocasionalmente, e case sempre por encargo, aínda que xusto agora estou intentando escribir un. Creo que o que me apartou un pouco deste xénero foi a falta de posibilidades editoriais; non se publican moitos libros de relatos, e o que poidas publicar nalgún libro colectivo normalmente ten difusión limitada.


Decatándonos de que eses libros son os primeiros, poderíamos afirmar que é un xénero atrainte ou máis doado de traballar para o escritor novo?

Hai esa idea do relato curto como un xénero máis doado, ou como un xénero para principiantes, pero isto é desmentido axiña polo talento de grandes contistas como Guy de Maupassant, un dos meus favoritos. No caso da literatura galega, creo que temos o problema engadido de que nun determinado momento floreceu moito entre nós o relato breve e agora o vemos como un rito iniciático, un momento de xuventude que hai que deixar atrás, supoño, para escribir novelóns ben estensos.  Eu creo que escribir relato curto pode proporcionarche unha habilidade moi útil para calquera outro xénero, incluída a novela, que é a habilidade de non dar reviravoltas, de deixar atrás todo o que sexa inútil e pouco relevante, de cultivar a economía narrativa


Nesas datas, e reafirmada a túa proposta literaria co recoñecemento de varios premios, tanto pola súa obra en galego como en castelán, como foi a elección do idioma nas súas seguintes achegas?

Na adolescencia escribía indistintamente en ambos idiomas, un pouco como xeito de experimentación. Exploraba varios xéneros, varios estilos, e tamén dúas linguas. Xa na maioría de idade, adoptei o galego como lingua literaria.


Chegamos a finais do ano 2002 cando aparece en Positivas O demo e o profundo mar azul, un libro coa emigración de fondo pero onde podemos ver dúas características do que será o seu discurso narrativo: a presenza da música e a creación psicolóxica dos personaxes. Neste caso a elaboración de Goro de Ferrería, sobre quen xa fixera referencia antes.

O certo é que durante varios anos reneguei un tanto desta novela, parecíame xuvenil e pouco elaborada, e seguramente o sexa, pero ultimamente volvín a collerlle cariño porque, moito máis que Breogán de Guisamonde, é esa primeira novela da que se alimentan moitos dos meus motivos literarios, as miñas obsesións literarias tamén. O afastamento, as barreiras, a indecisión, o encontro e, por suposto, a música, son cousas que xa están aí.


Goro de Ferrería emigra co seu saxo cara América, como tantos outros, na busca dunha vida mellor. Goro é dos emigrantes que triunfa, toca cos grandes do jazz nos locais máis importantes ao longo de todo o país, pero a súa mente está na súa aldea e coa muller e filla que deixou alí. Sempre ten ese muro que se ve incapaz de derrubar.

Si, pero ao mesmo tempo non vai velas nunca, nin fai ningún esforzo para que poidan vir vivir con el. Eu creo que, para el, a súa aldea tamén é un tempo distinto e prefire que o siga sendo. Prefire seguir pensando na súa muller e filla como habitantes dese tempo distinto, e sabe que levalas consigo ao tempo no que el vive agora lle traería máis complicacións.


Estamos a falar dun libro cunha banda sonora moi particular, que constitúe o eixo de O demo e o profundo mar azul, e que vostede presenta como un percorrido pola historia do jazz ao longo de practicamente todo o século XX, dende Count Basie ata Miles Davies pasando por Stan Kenton, Gerry Mulligan ou Dizzy Gillespie. Os mesmos días de viño e rosas do jazz e as miserias que sufrirá en carne propia Goro.

Daquela –cando escribín a primeira versión da novela tiña 17 anos- interesábame moito o jazz, a súa historia. O jazz ten unha historia relativamente breve, pero moi variada, pode expresar moitos tipos diferentes de emocións. Atraíame a idea de que a cada emoción de Goro, a cada momento da súa vida, podía corresponderlle un standard de jazz, e de feito cada capítulo ten o título dun tema jazzístico.


O tema da obsesión marca o fío argumental de Singularis Domitilla (Universidade de Santiago de Compostela, 2004). Sempre a busca de don Fernando, o desacougo e a desesperación.

É curioso, porque para min don Fernando é un pouco o contrario de todo isto: é un home do Renacemento nunha etapa equivocada, interésase por moitas cousas pero non hai ningunha que o absorba o suficiente e, se ben si é un camiño de busca, non creo que el o viva con desacougo ou desesperación. Pero, rascando un pouco na superficie, si ten esa obsesión que o marca.


Premiado pola USC para relatos que tiveran como tema de fondo a universidade, como foi traballar tendo como fondo da historia un tema marcado xa dende as propias bases do concurso? O libro anterior -O demo e o profundo mar azul- xa tiña os límites de extensión marcados para os Relatos de Verán de La Voz de Galicia. Supón un reto traballar deste xeito ou son máis trabas a salvar?

É un exercicio divertido. De máis nova divertíame traballar dentro de límites marcados, dentro de xéneros poéticos ou narrativos determinados. Creo que axuda a coller confianza coa forma, a ver máis aló dela e utilizala non como un fin, senón como un medio.


O país das bestas (2009), publicado en Biblos e finalista do premio da primeira edición que organiza este clube de lectores e editorial, demorou a súa publicación ao longo de catro anos. Os primeiros meses da guerra civil, a rivalidade entre comuneiros e besteiros, un crime salvaxe que perdurou ao longo dos anos... configuran o corpus dunha novela que obtivo un amplo recoñecemento pola crítica do país.

Levoume moitísimo tempo rematar esta novela, e o certo é que conseguín facelo grazas a que Tucho Calvo, de Biblos, creu na novela desde que era só un proxecto e non parou de insistirme ata que lla mandei completa. Colleume nunha etapa de moitos cambios moi seguidos na miña vida, e tamén cambios no meu xeito de achegarme á literatura. De feito, creo que iso se nota un pouco na novela, en certo sentido é como un patchwork; ten moitos elementos xuvenís, pero creo que xa hai algunhas cousas do que creo que é a miña seguinte etapa, a de Organoloxía e A Veiga.


Moito se falou desta obra coma a primeira novela que trataba sobre a tradición da rapa das bestas, unha definición que creo chegou a incomodala nalgunha ocasión, aínda que esa temática estea aí e teña unha grande forza dentro da historia.

Cando comecei a escribir a novela, era consciente de que, sorprendentemente, o tema da rapa das bestas non tivera a penas pegada na literatura galega. Pero, mentres escribía, funme decatando de que esa non ía ser a grande novela sobre a rapa das bestas, e tampouco me incomoda, porque a min o que  máis me atrae das narrativas é que son fragmentarias, incompletas; as narrativas totalizadoras prodúcenme desconfianzas. Na literatura galega parece que hai unha certa obsesión por escribir grandes novelas de todo: a grande novela da emigración, a grande novela do rural, a grande novela galega sen máis. Eu creo que nos iría mellor se nos esquecésemos do “grande” e disfrutásemos do fragmentario.


Como noutras obras de súa autoría, o rural e o urbano mestúranse. O concepto de natureza, o monte, as bestas dilúense coa visión urbanita de Sofia.

O encontro de Sofía co rural é, en boa medida, espello do meu propio encontro. Eu medrei nunha vila e tiña o rural practicamente a un paso, pero o certo é que nunca me interesou moito ata os vintepico anos, e o encontro foi traumático e alucinante. Creo que na literatura galega actual se está descoidando moito o rural, hai unha especie de obsesión por retratar a Galicia urbana, cousa totalmente lóxica tendo en conta que a poboación galega cada vez está máis concentrada nas cidades, pero creo que non se pode nin se debe ignorar a compoñente rural de Galicia. Ás veces semella que somos un pouco desertores do arado, como se caésemos na trampa de identificar o rural con atraso ou con bucolismo mal entendido e o rexeitásemos completamente.


Tras O país das bestas un novo recoñecemento con Organoloxía (Positivas, 2010), que acadou o Narrativas Quentes de literatura erótica. De nova retoma a temática de música, lanzándoa desta ocasión contra o erotismo, nunha novela moi sutil, de susurro, case que poderíamos dicir que é a historia dunhas mulleres onde aparecen escenas eróticas.

Adoita pasarme o mesmo con todas as novelas: que comezo querendo falar dunha cousa e acabo falando de outra. Con O demo quería falar de jazz e a acabei falando de desarraigo. Con A Veiga quería falar dos galegos en Londres e acabei escribindo unha historia de amor. E con Organoloxía pasoume algo semellante: escribín un primeiro borrador no que o erotismo ocupaba un papel máis central pero, ao irlle dando forma en torno á historia de sete mulleres, decateime de que me importaban elas e as relacións que trababan as unhas coas outras máis que as historias que contasen.


Nunha entrevista anterior que compartimos con Francisco Castro, finalista da segunda edición do Narrativas Quentes, laiábase de que a literatura erótica non fora abordada polas escritoras galegas. Se vemos as grandes obras eróticas do último século, a meirande parte delas son escritoras: Almudena Grandes, Marguerite Durás, Emmanuelle Arsan...

No caso da literatura galega, creo que si hai bastante erotismo escrito por mulleres, pero case todo concentrado na poesía. É unha cuestión interesante. Se cadra é que simplemente somos menos narradoras e, en proporción, hai menos mulleres en todos os xéneros, incluído o erótico, que xa é minoritario de por si. Pero, cando escribía Organoloxía, si tiña a sensación de estar transitando un espazo que me era hostil, ou polo menos que non era o meu.


Se outras novelas movíanse a ritmo de jazz, nesta ocasión están Bach, Brahms ou Schumann. Mellor facer o amor cos clásicos que con Lizz Wright ou Billie Holiday?

Depende da persoa e do clásico. Bach non me parece moi erótico. Schumann tampouco, Brahms se cadra un pouco máis. Eu quedo cos que nomeei na primeira páxina de Organoloxía: Bartók, Messiaen, Monteverdi...



 

 

 

TCP/IP, Agosto 2011

 

Partilla nas redes sociais:

Submit to TwitterSubmit to FacebookSubmit to LinkedInSubmit to DeliciousSubmit to DiggSubmit to Google PlusSubmit to StumbleuponSubmit to Technorati

Buscar en Conversas >

Axenda >

Maio 2018
Lun Mar Mer Xov Ven Sab Dom
10
› Exposición A pegada do coñecemento
00:00
Casa do Cabido. Santiago de Compostela, Santiago de Compostela
A Casa do Cabido acolle unha exposición dos fondos da biblioteca histórica do Instituto Xelmírez I
› O Día das Letras Galegas. 55 anos de Historia
00:00
Casa Galega da Cultura. Vigo, Vigo
A Fundación Penzol acolle esta exposición que se poderá ver ata o mes de xuño
› Ilustrando Galicia. 2016-2017
00:00
C.C. Salvador de Madariaga. A Coruña, A Coruña
Unha mostra que pretende achegar a realidade máis recente da ilustración de libros no país
› Feira do Libro do Porriño
00:00
Rúa Ramón González, O Porriño
Do 10 ao 13 na na rúa Ramón González
› Contacontos Aniversario Tilín Talán en Ponteareas
19:00
Libraría Tilín Talán, Ponteareas
Contacontos Aniversario Tilín Talán
› Presentación de Sinódica Luz en Ourense
19:30
Libraría Eixo, Ourense
Obra gañadora do I Certame Poesía Galega – Editorial Cuestión de Belleza
› Presentación en Ferrol de Contra todo isto
19:30
Ateneo Ferrolán, Ferrol
Este é un libro do sentir e do pensar, unha literatura na beira.
› Con ou sen gafas: presente e futuro da nova poesía galega, en Vigo
20:00
Libraría Andel, Vigo
Impartida polo poeta Ismael Ramos
› Proxección do documental Vieiros de Esperanza en Ferrol
20:00
C.C. Torrente Ballester, Ferrol
Dentro do Ciclo Homenaxe á figura de Ricardo Carvalho Calero
› Presentación na Coruña de Un home estraño
20:00
O.N.C.E. Galicia, A Coruña
Obra gañadora do VI Premio de Novela Curta ”Cidade Centenaria de Ribeira”
› Presentación en Vigo de Noites de safari
22:00
Café Badía, Vigo
O alter ego de Iolanda Zúñiga publica esta novela editada por Xerais
Data :  10/05/2018
11
› Exposición A pegada do coñecemento
00:00
Casa do Cabido. Santiago de Compostela, Santiago de Compostela
A Casa do Cabido acolle unha exposición dos fondos da biblioteca histórica do Instituto Xelmírez I
› O Día das Letras Galegas. 55 anos de Historia
00:00
Casa Galega da Cultura. Vigo, Vigo
A Fundación Penzol acolle esta exposición que se poderá ver ata o mes de xuño
› Ilustrando Galicia. 2016-2017
00:00
C.C. Salvador de Madariaga. A Coruña, A Coruña
Unha mostra que pretende achegar a realidade máis recente da ilustración de libros no país
› Feira do Libro do Porriño
00:00
Rúa Ramón González, O Porriño
Do 10 ao 13 na na rúa Ramón González
› Festa das Letras Galegas en Vigo
18:00
Centro Comercial Praza Elíptica, Vigo
Con Pakolas
› Presentación de Poesía Mínima en Lugo
19:00
Libraría Trama, Lugo
50 Fotopoemas de Helena Villar Janeiro, publicado por Alvarellos
› Presentación de Mael en Pontevedra
19:30
Libraría Paz, Pontevedra
Contarase coa participación da autora e do ilustrador
› Presentación de Gombó en Lugo
19:30
O Vello Cárcere, Lugo
Ánxela Gracián presenta esta colección, editada por Fervenza
› Presentación de O feminismo, imprescindible para construír outra Europa en Ferrol
19:30
Ateneo Ferrolán, Ferrol
Libro coordinado pola eurodeputada Lídia Senra
› Presentación de Camiño en Vigo
20:00
Café de Catro a Catro, Vigo
Novo traballo literario de Jose Manuel Ledo Santiso, publicado por Ir Indo
› Presentación en Gondomar de Común temos a patria
20:00
Libraría Libraida, Gondomar
A biografía dos irmáns Villar Ponte elaborada por Emilio Xosé Ínsua e Xurxo Martínez González
› Presentación de Um elefante no armário en Ferrol
20:30
Fundaçom Artábria, Ferrol
O novo romance e Teresa Moure
› Presentación de Lumes en Ponteareas
20:30
Casa do Concello, Ponteareas
Último poemario de Ismael Ramos, publicado en Apiario
Data :  11/05/2018
12
› Exposición A pegada do coñecemento
00:00
Casa do Cabido. Santiago de Compostela, Santiago de Compostela
A Casa do Cabido acolle unha exposición dos fondos da biblioteca histórica do Instituto Xelmírez I
› O Día das Letras Galegas. 55 anos de Historia
00:00
Casa Galega da Cultura. Vigo, Vigo
A Fundación Penzol acolle esta exposición que se poderá ver ata o mes de xuño
› Ilustrando Galicia. 2016-2017
00:00
C.C. Salvador de Madariaga. A Coruña, A Coruña
Unha mostra que pretende achegar a realidade máis recente da ilustración de libros no país
› Feira do Libro do Porriño
00:00
Rúa Ramón González, O Porriño
Do 10 ao 13 na na rúa Ramón González
› Presentación de Mael en Vigo
11:30
Libraría Banda Deseñada, Vigo
Contarase coa participación da autora e do ilustrador
› Os sábados choiva de contos en Compostela
12:00
Biblioteca Ánxel Casal, Santiago de Compostela
Os sábados choiva de contos. Sesión de contacontos con Lisístrata
› Cantamos un conto? en Moaña
12:00
Espazo Lector Nobel , Cangas
Con Luís Vallecillo
› Historias que contan os cadros, contacontos na Coruña
12:00
Libraría Suévia, A Coruña
Pieter Brueghel, Canaletto, Goya, Seurat ou Miró esconderon nos seus cadros fantásticas historias
› Presentación de Aira editorial en Lugo
12:00
Libraría Trama, Lugo
A libraría trama acolle este acto de presentación
› Contacontos Mª Victoria Moreno en Ferrol
12:30
C.C. Torrente Ballester, Ferrol
A cargo de Polo Correo do Vento
› Presentación de Unha educación de premio en Carballo
19:30
Fórum , Carballo
O reto de docentes que emocionan o alumnado cun ensino de vangarda e a mirada posta no futuro
› Homenaxe a María Victoria Moreno na Baña
21:00
Local Social San Vicenzo , A Baña
Organizado pola agrupación local do BNG da Baña
Data :  12/05/2018
15
› Exposición A pegada do coñecemento
00:00
Casa do Cabido. Santiago de Compostela, Santiago de Compostela
A Casa do Cabido acolle unha exposición dos fondos da biblioteca histórica do Instituto Xelmírez I
› O Día das Letras Galegas. 55 anos de Historia
00:00
Casa Galega da Cultura. Vigo, Vigo
A Fundación Penzol acolle esta exposición que se poderá ver ata o mes de xuño
› Ilustrando Galicia. 2016-2017
00:00
C.C. Salvador de Madariaga. A Coruña, A Coruña
Unha mostra que pretende achegar a realidade máis recente da ilustración de libros no país
› Os contos da festa no faiado, en Poio
17:30
Biblioteca Municipal, Campelo
Os contos da festa no faiado: Homenaxe a María Victoria Moreno
› Homenaxe a Xosé Chao Rego en Compostela
19:00
Biblioteca Nodal, Santiago de Compostela
Homenaxe organizada pola Asociación Veciñal Plataforma de Galeras
› Conferencia Literatura e Educación en Galiza, en Compostela
19:30
Caldeirería 26, Santiago de Compostela
A cargo de Pablo Rodríguez
› Presentación de Soneto no alfabeto en Compostela
19:30
Libraría Couceiro, Santiago de Compostela
Novo libro de poemas de Xoán Carlos Domínguez Alberte para o público xuvenil
› Presentación en Pontevedra de Común temos a patria
20:00
Libraría Paz, Pontevedra
A biografía dos irmáns Villar Ponte elaborada por Emilio Xosé Ínsua e Xurxo Martínez González
› Presentación de Memorias dunha vaca marela en Compostela
20:30
Libraría Pedreira, Santiago de Compostela
Novo libro de Afonso Eiré, publicado por Hércules
Data :  15/05/2018
16
› Exposición A pegada do coñecemento
00:00
Casa do Cabido. Santiago de Compostela, Santiago de Compostela
A Casa do Cabido acolle unha exposición dos fondos da biblioteca histórica do Instituto Xelmírez I
› Ilustrando Galicia. 2016-2017
00:00
C.C. Salvador de Madariaga. A Coruña, A Coruña
Unha mostra que pretende achegar a realidade máis recente da ilustración de libros no país
› O Día das Letras Galegas. 55 anos de Historia
00:00
Casa Galega da Cultura. Vigo, Vigo
A Fundación Penzol acolle esta exposición que se poderá ver ata o mes de xuño
› Festiletras 2018, en Ponteceso
00:00
O Couto, Ponteceso
A entrega dos premios Bos e Xenerosos abrirá un programa que inclúe moitas propostas
› Actividades do Día das Letras Galegas en Ponteareas
10:00
Ponteareas, Ponteareas
Actividades organizadas polo concello de Ponteareas para o Día das Letras Galegas 2018
› Conferencia sobre María Victoria Moreno en Compostela
12:00
EGAP, Santiago de Compostela
Na EGAP
› Presentación de María Victoria Moreno. Nun lugar de Galicia en Compostela
12:00
Colexio de Fonseca, Santiago de Compostela
Un traballo coordinado pola profesora Blanca Roig Rechou.
› Sesión de cura de libros enfermos, en Compostela
16:30
Biblioteca Pública, Santiago de Compostela
No hospital de libros xa temos uns cantos doentes agardando a súa cura...
› Xogos e contacontos sobre María Victoria Moreno en Oroso
18:00
Praza Isaac Díaz Pardo, Sigüeiro
O BNG de Oroso convidate a coñecer a María Victoria Moreno
› María Victoria Moreno, unha historia de amor, en Vigo
18:30
Biblioteca Pública, Vigo
Contos e debuxos a cargo de Polo correo do vento
› Conferencias 'Johan de Cangas e o seu tempo' en Cangas
19:30
Casa do Concello, Cangas
Será un total de seis conferencias que se desenvolverán entre o 9 de maio e o 8 de xuño
› Homenaxe a Luisa Villata na Coruña
19:30
Conservatorio Superior de Música, Coruña (A)
Con Xurxo Souto
› Presentación O Picoto do Pai en Ponteareas
20:00
Centro Cultural de Xinzo, Xinzo (Ponteareas)
Actividade enmarcada dentro de FestiVal das Brétemas
› Presentación de Um elefante no armário en Compostela
20:00
NUMAX, Santiago de Compostela
O novo romance e Teresa Moure
› Presentación de Luísa Villalta. Obra dramática completa na Coruña
20:00
A. C. Alexandre Bóveda, A Coruña
Publicado por Edicións Proscritas en colaboración coa Asociación Cultural Alexandre Bóveda
› Presentación de Renacer á descuberta das palabras en Vigo
20:30
Libraría Cartabón, Vigo
Na libraría Cartabón
› Festival Contra-Letras, en Carballo
20:30
Casino 1889, Carballo
Organizado polo Casino 1889
Data :  16/05/2018
17
› Exposición A pegada do coñecemento
00:00
Casa do Cabido. Santiago de Compostela, Santiago de Compostela
A Casa do Cabido acolle unha exposición dos fondos da biblioteca histórica do Instituto Xelmírez I
› O Día das Letras Galegas. 55 anos de Historia
00:00
Casa Galega da Cultura. Vigo, Vigo
A Fundación Penzol acolle esta exposición que se poderá ver ata o mes de xuño
› Ilustrando Galicia. 2016-2017
00:00
C.C. Salvador de Madariaga. A Coruña, A Coruña
Unha mostra que pretende achegar a realidade máis recente da ilustración de libros no país
› Festiletras 2018, en Ponteceso
00:00
O Couto, Ponteceso
A entrega dos premios Bos e Xenerosos abrirá un programa que inclúe moitas propostas
› Romaría dos Libros de Primavera, en Compostela
11:00
Praza de Mazarelos, Santiago de Compostela
Organizado por Compostela Literaria
› XXI Feira do Libro Galego de Tui
11:00
Paseo da Corredoira, Tui
No Paseo da Corredoira
› Festa das Letras no Grove
11:00
Rúa Castelao, O Grove
Na rúa Castelao.
› Actividades do Día das Letras Galegas en Ponteareas
11:00
Ponteareas, Ponteareas
Actividades organizadas polo concello de Ponteareas para o Día das Letras Galegas 2018
› Contando a Mª Victoria Moreno, en Allariz
11:00
Galería Circular, Allariz
Con Iseo Agilda
› Roteiro Literario A Torre soñada, na Coruña
11:00
Praia San Amaro, A Coruña
A cargo de Xurxo Souto
› Festival Contra-Letras, en Carballo
11:30
Casino 1889, Carballo
Organizado polo Casino 1889
› Homenaxe a María Victoria Moreno na Pastoriza
16:00
Centro Sociocultural "Mariña Folgueira" , A Pastoriza
Un cartel de luxo para honrar a nosa cultura!
› Pasalingua: Tesouros dunha viaxe improvisada, en Betanzos
17:00
Parque do Pasatiempo, Betanzos
Organizado pola Asociación de Amigas do Parque del Pasatiempo
› Conferencia de Rafael Quintiá en Poio
17:30
Centro Cultural Xaime Illa, Raxó (Poio)
Titulada "O mundo da mitoloxía na literatura oral galega"
› Contacontos Día das Letras Galegas, en Carballo
17:30
Libraría Punto e Coma, Carballo
Na libraría Punto e Coma de Carballo
› Contando a Mª Victoria Moreno, en Ourense
18:00
Libraría Punto e Coma, Ourense
Con Iseo Agilda
› Lectura de textos e poemas de María Victoria Moreno, en Valga
18:00
Praia fluvial de Vilarello, Valga
Na praia fluvial de Vilarello
› Kerouac Letras Galegas, en Vigo
20:30
Muro dos poetas, Vigo
Lectura de poemas en galego e micro aberto
› Pintxocital en Cangas
22:00
Taberna O Rincón, Cangas
Pintxocital é un recital poético de taberna a cargo do poeta Xosé Daniel Costas
Data :  17/05/2018